Anayasa Mahkemesi AYM bugün kapatma davası nda HDP nin kelamlı savunma yapmama talebini kıymetlendirecek Uluslararası Escort Ondokuzmayıs Af Örgütü de bu kritik görüşme öncesi davayla ilgili yazılı açıklamada bulundu
ULUSLARARASI YÜKÜMLÜLÜKLERİ AÇIKÇA İHLAL EDER
Kapatma davasının ifade ve örgütlenme özgürlüğünün ihlali olduğu belirtilen açıklamada şöyle denildi
“6 Ondokuzmayıs Escort Bayan Şubat taki yıkıcı zelzelelerin akabinde kritik kıymetteki seçimlere hazırlanırken HDP nin kapatılması ve geçmişteki ve mevcut yüzlerce HDP üyesine siyasi yasak getirilmesi Türkiye nin milletlerarası yükümlülüklerini açıkça ihlal eder
Milliyetçi Ondokuzmayıs Escort Hareket Partisi MHP başkanı Devlet Bahçeli nin terör bağlantıları tezleri nedeniyle kamuya açık olarak tekraren HDP nin kapatılması tarafında davette bulunmasının akabinde Mart 2021 de Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı HDP’nin kapatılması istemiyle Anayasa Mahkemesi nde dava açtı Anayasa Mahkemesi HDP nin terör örgütü için bir odak haline geldiği savlarına ait kâfi kanıt sunmadığına hükmederek iddianameyi Başsavcılığa iade etti Mahkeme Haziran 2021 de Başsavcılığın tekrar ilettiği iddianameyi kabul etti
BÖLÜNMEZ BÜTÜNLÜĞE MUHALİF EYLEM İDDİASI
İddianame HDP nin devletin ülkesi ve milletiyle parçalanamaz bütünlüğüne alışılmamış hareketlerde bulunduğunu ve partinin bu cins hareketlerin odağı haline geldiğini öne sürüyor HDP 5 Kasım 2021 de Anayasa Mahkemesi ne ön savunmasını sunarak partiyi kapatma teşebbüsüne itiraz etti Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı iddianamede ismi geçen 451 kişinin yazılı savunmalarını beklemeden ve incelemeden 30 Kasım da temel hakkındaki mütalaasını sundu Mayıs 2022 de Başsavcılık yetkilileri HDP ye karşı tezleri haklı gösterdiği öne sürülen ek kanıtları mahkemeye sundu lakin savcılığın davaya bahis suçlamasını destekleyecek somut kanıt sunmadı Ocak 2023 başında Anayasa Mahkemesi partinin öbür tüm parlamento kümeleri üzere hak sahibi olduğu Hazine yardımlarının yatırıldığı banka hesabına tedbiren bloke konulmasını istedi Bloke kararı Mart 2023 te HDP nin itirazı üzerine oyçokluğuyla kaldırıldı HDP nin 11 Nisan 2023 tarihli duruşmada savunmasını sunması bekleniyor
AİHM BİRÇOK SEFER İHLAL KARARI VERDİ
HDP 1993 ten bu yana Türkiye de anayasaya ters hareketlerde bulunma savıyla kapatmayla sonuçlanabilecek bir davayla karşı karşıya kalan sekizinci Kürt tabanlı sol siyasi partidir Bu mühlet boyunca beş siyasi parti PKK ile iltisaklı olma suçlamasıyla kapatıldı Öteki iki parti kendi kendini feshetti Türkiye nin taraf devlet olduğu Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi AİHM Kürt tabanlı siyasi partilerin kapatılmasını izleyen tüm müracaatlarda her şeyden evvel bu partilerin kapatılmasının acil bir toplumsal ihtiyacı karşıladığının makul bir biçimde söylenemeyeceği gerekçesiyle birçok sefer Avrupa İnsan Hakları Kontratı AİHS Unsur 11 bakımından ihlal kararı verdi Kürtlere ait toplumsal ve siyasi problemleri gündeme getirdiği için kapatılan birinci siyasi partinin PKK kurulmadan çok evvel 1971 de kapatılan Türkiye Emekçi Partisi TİP olduğunu belirtmek kıymetlidir
Bugüne kadar Türkiye siyasi partilerin kapatılması yahut bu partilerle ilişkilendirilen bireylere getirilen öbür kısıtlamalara dayalı insan hakları ihlalleri tespitinde bulunan AİHM kararlarını uygulamakta başarısız oldu Bu kararlar yetkililerin HDP li milletvekillerinin dokunulmazlıklarını kaldırarak adil olmayan bir biçimde yargılanmalarının önünü açtığı davalar ile terörle gayret maddelerinin tabir ve örgütlenme özgürlüğü haklarını gereksiz yere kısıtlamak için kullanıldığı davaları kapsamaktadır Örneğin Aralık 2020 de AİHM Büyük Daire HDP nin eski eş genel lideri Selahattin Demirtaş ın tutukluluğu ve yargılanması nedeniyle Türkiye nin Demirtaş ın öbür haklarının yanı sıra kişi özgürlüğü ve güvenliği Madde 5 tabir özgürlüğü Madde 10 ve seçme ve seçilme haklarını AİHS Ek 1 Protokol Husus 3 ihlal ettiğine hükmetti Mahkeme birebir vakitte çok geniş bir biçimde oluşturulan ceza kanunlarının bilhassa de 3713 Sayılı Terörle Çaba Kanunu ve geniş yorumunun siyasi muhalefeti söz etmeyi de içeren bir dizi legal faaliyeti cezalandırmak için kullanıldığı sonucuna vardı Ayrıyeten AİHM siyasi muhalifler hakkında Ceza Kanunu yahut Terörle Uğraş Kanunu nun çeşitli hususlarından açılan ceza soruşturmaları sonucunda söz özgürlüğü hakkına hukuksal destekten mahrum ve orantısız müdahalelerde bulunulduğunu tespit etti
İFADE VE ÖRGÜTLENME ÖZGÜRLÜĞÜ HAKLARININ İHLALİ OLUR
HDP nin kapatılması söz ve örgütlenme özgürlüğü haklarının ihlali olur ve Türkiye de insanların kamu işlerinin yürütülmesine katılma imkanını önemli ölçüde zayıflatır Milletlerarası Af Örgütü Türkiye yetkililerini milletlerarası insan hakları hukuku kapsamındaki yükümlülüklerinin gereğini yerine getirmeye ve bu hakların gerektiği üzere korunmasını sağlamak için AİHS kontratın protokolleri ve geçmiş AİHM karalarına uymaya çağırmaktadır Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı bilhassa AİHM in son yıllarda Türkiye yetkililerinin siyasi partileri kapattığı emsal şartlar nedeniyle örgütlenme hakkı ihlalleri tespit ettiği evvelki kararlarını dikkate alarak HDP ye karşı kapatma istemiyle açtığı davayı geri çekmelidir
İlaveten Milletlerarası Af Örgütü Anayasa Mahkemesi ni mevcut davayla alakalı olan ve vereceği karar için yol gösterici bir temel vazifesi görmesi gereken çok sayıda bağlayıcı AİHM kararını göz önünde bulundurmaya çağırmaktadır Türkiye devleti yargı erki dahil bir bütün olarak milletlerarası insan hakları hukukunu korumakla ve ülkedeki herkesin örgütlenme özgürlüğü hakkını özgürce kullanabilmesini garanti altına almakla yükümlüdür